Πέμπτη, 11 Δεκεμβρίου 2008

ΚΑΤΑΘΛΙΨΗ ΣΤΟΥΣ ΑΝΔΡΕΣ: ΓΡΑΦΕΙ Η ΕΛΕΝΗ Ν. ΦΥΣΣΑ

Η Ελένη Ν. Φύσσα είναι Ψυχολόγος, Πτυχιούχος Πανεπιστημίου Κρήτης,
Ψυχοθεραπεία παιδιού, εφήβου κι ενήλικα.

Η κατάθλιψη είναι μία σοβαρή αλλά θεραπευτικά αντιμετωπίσιμη διαταραχή. Μπορεί να χτυπήσει τη πόρτα του καθένα από εμάς ανεξάρτητα από την ηλικία, το φύλο, τη κοινωνικό-οικονομική κατάσταση ή τη καταγωγή μας. Παρόλο που πρόκειται για μία σοβαρή διαταραχή μπορεί και να περάσει στα ψιλά με αποτέλεσμα να μην αναγνωριστεί από αυτόν που την έχει, από την οικογένεια, τους φίλους. Ακόμα και οι γιατροί ίσως δεν καταφέρουν να αναγνωρίσουν τα συμπτώματα. Οι άνδρες ιδιαιτέρως είναι λιγότερο πιθανό να παραδεχτούν το πρόβλημα και ακόμα λιγότερο πιθανό να ζητήσουν βοήθεια.
Κι όμως η κατάθλιψη στους άνδρες δεν είναι κάτι το ασυνήθιστο. Δεν είναι αλήθεια ότι μόνο οι γυναίκες είναι επιρρεπείς στη κατάθλιψη. Στις Η.Π.Α. κάθε χρόνο, η κατάθλιψη επηρεάζει τις ζωές 6 εκατομμυρίων (και περισσότερων) ανδρών. Με έγκαιρη διάγνωση και κατάλληλη θεραπευτική παρέμβαση η πλειονότητα των ανδρών με κατάθλιψη μπορούν να βοηθηθούν αποτελεσματικά.
Παρόλο που τόσο οι άνδρες όσο και οι γυναίκες αναπτύσσουν κάποια κοινά συμπτώματα κατάθλιψης, συχνά τη βιώνουν με διαφορετικό τρόπο. Οι άνδρες είναι πιο πιθανό να αναφέρουν αδυναμία, έλλειψη ενδιαφέροντος για τη δουλειά ή για τα χόμπι που πριν τους ευχαριστούσαν, ευερεθιστότητα και προβλήματα στον ύπνο παρά να αναφέρουν συναισθήματα αναξιότητας, θλίψης, ενοχής, τα οποία αναφέρονται πιο συχνά από γυναίκες που υποφέρουν από κατάθλιψη. Άλλη μία τραγική διαφορά ανδρών-γυναικών είναι πως οι άνδρες με κατάθλιψη αυτοκτονούν 4 φορές πιο συχνά σε σχέση με τις γυναίκες που αποπειρώνται να αυτοκτονήσουν χωρίς όμως να χάνουν τελικά τη ζωή τους.
Αντί να αναγνωρίσουν τα συναισθήματα τους, να ζητήσουν βοήθεια και να αναζητήσουν τη κατάλληλη θεραπεία, οι άνδρες στρέφονται είτε προς το αλκοόλ και τα ναρκωτικά ή αισθάνονται τόσο απογοητευμένοι, απελπισμένοι, θυμωμένοι κι ευερέθιστοι που τελικά γίνονται βίαιοι κι επιθετικοί προς άλλους ανθρώπους ή αντικείμενα. Κάποιοι άνδρες προσπαθούν να αντιμετωπίσουν τη κατάθλιψη ρίχνοντας στη δουλειά. Δουλεύοντας ατελείωτες ώρες, ουσιαστικά προσπαθούν να κρύψουν το πρόβλημα πρώτα από τον εαυτό τους κι έπειτα από την οικογένεια και του ς φίλους. Άλλοι άνδρες πάλι, προσπαθούν να αντιμετωπίσουν το πρόβλημα εμπλέκοντας του ς εαυτούς τους σε απερίσκεπτες, παράτολμες συμπεριφορές, θέτοντας συχνά το εαυτό τους σε κίνδυνο. Κανένας όμως από τους παραπάνω τρόπους δε λύνει το πρόβλημα.
Η καταθλιπτική διαταραχή μπορεί να κάνει τις απλές καθημερινές δραστηριότητες να φαίνονται βουνό. Οι απολαύσεις που δίνουν νόημα στη ζωή –ένας καλός αγώνας ποδοσφαίρου, το να παίξεις με τα παιδιά σου, το να κάνεις έρωτα- στη κατάθλιψη αποστραγγίζονται από τη χαρά. Χάνουν το νόημα τους. Η ζωή χάνει το νόημα της. Η κατάθλιψη φέρνει πόνο κι έντονη δυσφορία όχι μόνον στο άτομο που πάσχει αλλά και στην οικογένεια του και σε όσους άλλους το αγαπούν.
Αν βιώνεις κάποια από τα παρακάτω συμπτώματα τότε ίσως να πάσχεις από κατάθλιψη. Ρώτα τον εαυτό σου αν αισθάνεσαι πολύ συχνά:
Ø Θλιμμένος ή κενός
Ø Ευερέθιστος ή θυμωμένος
Ø Συναισθήματα ενοχής ή αναξιότητας
Ø Απαισιόδοξος ή απελπισμένος
Ø Συνέχεια κουρασμένος ή αδύναμος
Ø Σα να μη νοιάζεται κανείς για σένα
Ø Σα να μην αξίζει πια να ζεις
Ø Δυσκολίες στον ύπνο ή να κοιμάσαι πολύ περισσότερο από ότι συνήθιζες
Ø Ότι τρως πολύ περισσότερο ή πολύ λιγότερο από ότι συνήθιζες
Ø Ότι έχεις επίμονους πονοκεφάλους ή και πόνους στο στομάχι
Ø Δυσκολία στη συγκέντρωση σου σε μία δραστηριότητα, στο να θυμηθείς πράγματα που έχεις να κάνεις ή στο να πάρεις αποφάσεις
Ø Παρατήρησε αν έχει πέσει η απόδοση σου στη δουλειά
Ø Αν έχεις χάσει το ενδιαφέρον σου για πράγματα που πριν σε ευχαριστούσαν
Ø Αν έχεις το ενδιαφέρον σου για σεξ.
Αν πολλά από αυτά τα συμπτώματα σου φαίνονται οικεία είναι καιρός να αναζητήσεις βοήθεια. Η κατάθλιψη είναι μία πραγματική ασθένεια που όμως μπορεί να αντιμετωπιστεί με επιτυχία συχνά συνδυάζοντας τη ψυχοθεραπεία με τη φαρμακοθεραπεία. Η υποστήριξη από την οικογένεια και το φιλικό περιβάλλον παίζει πάντα πολύ σημαντικό ρόλο.
Χρειάζεται θάρρος για να ζητήσει κανείς βοήθεια
Τα συναισθήματα και οι συμπεριφορές που είναι μέρος της κατάθλιψη μπορούν να μειώσουν την ικανότητα κάποιου να ζητήσει βοήθεια. Και οι άνδρες ιδιαιτέρως το βρίσκουν ακόμα πιο δύσκολο να παραδεχτούν το πρόβλημα. Είναι σημαντικό να θυμόμαστε όμως ότι η κατάθλιψη δεν είναι «στη φαντασία» μας, είναι μία πραγματική ασθένεια και δεν υπάρχει τίποτα για το οποίο πρέπει να ντρεπόμαστε. Αν βιώνεις καταθλιπτικά συμπτώματα μίλησε σε κάποιον για αυτά. Μίλησε στο γιατρό σου ή απευθύνσου κατευθείαν σε έναν ειδικό ψυχικής υγείας, ψυχολόγο ή ψυχίατρο. Το να ζητήσεις βοήθεια χρειάζεται θάρρος και δύναμη αλλά είναι αυτό που θα κάνει όλη τη διαφορά στο να αντιμετωπίσεις το πρόβλημα αποτελεσματικά.

Δεν υπάρχουν σχόλια: